Beyler Adam Oyun Teorisyeni

Beyler Adam Oyun Teorisyeni

Ek süre tanA�nacak, hayA�r tanA�nmayacak haberleri arasA�nda nihayet olaAYanüstü toplantA� gününe geldik. Bugün sergilenecek dramanA�n aktA�rlerini kA�saca tanA�yalA�m:

Yanis Varoufakis: Yunanistan finans bakanA�. CVa��sinde de gA�receAYiniz üzere (A�ok az insanA�n bakmA�AY olmasA� ilginA�)A�kendisi tam anlamA� ile bir game theory/oyun teorisi uzmanA�. AttA�AYA� adA�mlarA�, konuAYtuAYu kelimeleri tartarsanA�z buna ya da kaybedecek bir AYeyi olmayan adam rolüne yormanA�z gerek…

Wolfgang Schaeuble: BabasA� vergi danA�AYmanA�, doktora tezi kamu muhasebesi üzerine, her secimde partinin listesinden deAYil doAYrudan kazanarak meclise giriyor. 1990 yA�lA�nda iki Almanyaa��nA�n birleAYmesi gA�rüAYmelerinde Federal Almanyaa��yA� temsil ediyordu yani tecrübeli. Her konuda yaklaAYA�mA� net, A�r Alman vatandaAYlA�AYA� tartA�AYA�lA�rken a�?Entegrasyona evet A�ifte vatandaAYlA�AYa hayA�ra�? diyordu.

Angela Merkel : Avrupaa��daki tek gerA�ek lideri ve Avrupa BirliAYinin de facto lideri. 2012 yA�lA�nda Yunanistana��A� EBa��den atmak iA�in kararlA� olduAYunu ancak a�?birliAYi daAYA�tan AYansA�lye olarak anA�lmak istemezsiniza�? baskA�sA� altA�nda vaz geA�tiAYini çok farklA� insanlardan dinledim.

Oyun teorisi a�?zeki ve rasyonel karar vericilera�? (A�zellikle tA�rnak iA�ine aldA�m) arasA�nda A�atA�AYma ve uzlaAYma üzerine matematiksel modelleri incelenmesidirA�Roger B. Myerson

Oyun Teorisi’nin A�eAYitli A�zellikleri AYu anda karAYA�mA�zda. Ama A�nce 2012a��yi hatA�rlayalA�m. Yine Yunanistana��A�n diAYer ülkelerden farklA� olduAYu ve batmasA� gerektiAYi konuAYuluyordu. Ancak hem Alman bankalarA�nA�n pozisyonlarA� hem de diAYer ülkelere sA�A�rayacaAYA� korkularA� neticesinde Merkel Schaeubleyi bloke ederek ECBa��nin OMTa��yi aA�A�klamasA�na izin verdi. Tüm A�evre ülkelerinde getiriler hA�zla A�akA�ldA�, Yunan tahvilleri yeniden düzenlendi.

Oyun Cooperative mi deAYil mi? EB ve bailout kurallarA� oyuncularA� baAYlA�yor mu? Oyun Zero sum game mi deAYil mi? Nette kayA�p kazanA� sA�fA�ra mA� eAYit olacak yoksa taraflardan birisi daha mA� fazla kaybedecek? (ilk yarA�m saatte poker masasA�ndaki kazA� tespit edemiyorsan o sensin). Oyuncular simultane mi sA�ralA� mA� hareket ediyor? (aA�A�klamalara bakalA�m). A�oklu oyuncu mu var? Sadece EB üye ülkelerini konuAYmuyoruz. Podemos, 5 YA�ldA�z hareketi gibi ana muhalefette bulunan partiler de ortaya A�A�kabilecek bir krizde sistemi silkelemek iA�in hazA�r bekliyor.

ECB Yunan bankalarA�nA�n fonlamasA�nA� tamamen ELAa��ya aktararak Yunanistana��a AYah A�ekti. Yunanistana��A�n istediAYi ise kendisi sA�kA�AYtA�AYA�nda Portekiz, A�spanya ve Italya tahvillerinde de yükseliAY yaratabilmek. Bu nedenle A�srarla Yunanistan-Euro Bölgesi baAYA�nA� kuruyorlar. Almanlar ise a�?bu keza�? A�srarla bu baAYA�n kuvvetli olmadA�AYA�nA�n altA�nA� A�iziyor.

Fiyatlamalarda neredeyiz?:

  • Yunan tahvil getirileri QE aA�A�klamasA� çok daha üzerinde. Yani kriz fiyatlanA�yor
  • A�spanyol tahvilleri QE aA�A�klamasA�nA�n üzerinde ancak A�ncesinin altA�nda seyrediyor.
  • Yunan borsasA� YTD yatay A�talya,A�spanya ve Portekizde net yükseliAYler var
  • Euro 1.13a��te tutunuyor.

Denge her zaman optimum olmayabilir,hatta iyi bile olmayabilir.Bu belki de oyun teorisinin en önemli buluAYudur.A�Ivar Ekeland

A�1-Bu durumda piyasa :

Ya:

  • 2012a��de olmadA�AYA�mA�za ve daha saAYlam bir yapA�nA�n varlA�AYA�na inanA�yor ve QEa��nin olasA� bir Yunanistan A�A�kA�AYA�nda diAYer tahvilleri tutacaAYA�na inanA�yor.

Ya da:

  • 2012a��de olduAYumuza ve Merkela��in bir kez daha geri adA�m atacaAYA�na ve kriz A�A�kmayacaAYA�na inanA�yor.

2-Bu durumda Merkel:

Ya:

  • 1Aa��ya konumunda: DuruAYunu koruyacak ve Yunanistana��A�n geri adA�m atmasA�nA� bekleyecek veya Yunanistana��A� oyundan atacak

Ya da:

  • 1Ba��ye inanA�yor: Geri adA�m atarak 2012 ve QEa��den sonra bir kez daha Almanyaa��nA�n istemediAYi bir operasyona izin verir durumuna düAYecek. Schaeuble aA�A�AYa düAYecek ve ülkedeki politik tansiyon artacak.

Parti destek.

Yanis Varoufakis ise:

Ya:

  • 1Ba��de olduAYumuzdan: AlmanlarA�n geri adA�m atabileceAYine inanA�yor.

Ya da:

  • 1Aa��da olduAYumuzu biliyor ama: Desperado durumunda

Veya;

  • Strateji falan yok bildiAYimiz blA�f yapA�yor ve son noktada geri adA�m atacak

Bir karar aAYacA� oluAYtursak en kA�tü alternatif a�?Merkela��in geri adA�m atmaya niyeti olmadA�AYA� bir ortamda/ Syrizaa��nA�n da blA�f yapmadA�AYA� bir dalda piyasalarA�n kriz A�A�kmayacaAYA�na inandA�AYA� bir fiyatlamada; Yunanistan A�A�kA�AYA�nA�n ciddi bir bulaAYA�cA�lA�k etkisi yaratmasA� ile karAYA� karAYA�ya kalmasA� olurdu…

Krizler beklediAYinizden çok daha geA� yaAYanA�r ve beklediAYinizden çok daha hA�zlA� gerA�ekleAYir. Rudi Dornbusch A�

Azant Manukyan

Müdür | Uluslararası Piyasalar Hisse Senetleri ve Türev

mail rapor altA� TEFAS